Huszár en De Stijl


Waar draait het om,
vorm, kleur of dynamiek?
Figuren die schaatsers worden,
achtergronden die verdwijnen?
Als orde geometrisch beweegt
wat is dan stilstand?
Stilstand wordt beweging,
zoals ooit Herz Huszàr werd
rechthoeken vervolgens kleur kregen, 
schilderkunst architectuur werd,
Boedapest tenslotte Hierden
en leven dood.
Beeldende compositie als
stilistische verandering en
vlakken die in elkaar grijpen, worden
een beredeneerde verhouding.

Esthetische beschouwing met
stijlgenoten klinkt als echo door:
'Als wij elkaar niet goed begrijpen 
hoe moet het dan met het publiek gaan?'
Zou dan een stijlbreuk daadwerkelijk
tot andere visies leiden of
een afrekening met De Stijl,
om in essentie te eindigen
als ‘de grote onbekende’?
Object, doek en palet,
daar draait het om.

Harderwijk 20 mei 2017

Stadsgedicht ter gelegenheid van de opening van de expositie ‘Huszár van De Stijl’ in het Stadsmuseum Harderwijk in het kader van de landelijke viering ‘100 jaar De Stijl’. Vilmos Huszár was één van de oprichters van De Stijl, geboren in Boedapest en overleden in zijn laatste woonplaats Hierden. Eén van zijn bekende composities heet ‘Schaatsenrijders’. Hij werd ‘de grote onbekende’ van De Stijl genoemd. In de laatste fase van zijn leven liep zijn gezichtsvermogen sterk achteruit. Hij gebruikte op het laatst drie brillen: één om zijn onderwerp te kunnen zien, één voor het doek en één voor zijn palet.